Featured

die maan lig wit-se-lig


Vanaand, met die volmaan wat bo die berge lig, beleef ek dié nag hier só mooi.

Die maanlig wat sluier, sluier deur die strate loop, bo-oor die sederbome se pieke, oor die nokke van huise waar almal slaap, tot hier in die tuin, waar die rose asof getower deur die maan spierwit maantoe lig.

Op die dam speel die maan tweeling, ek kyk en sien my gesig in die water se spieël, ek raak ouer, ons almal raak ouer. Ons hou ons besig op Instagram, facebook, ek kyk die nuus op CNN, Media 24, BBC en probeer vergeet dat daar ‘n ander wereld anderkant die vallei, van Nieu Bethesda se berge, bly.

Die Kompasberg getooi in die maan se staf. Die berge om hom ‘n nagsnoer in wit.

Ek kyk op na die maan.

Ek is niet vir die maan.

Ek is ‘n spikkel stof. 

Jy sien alles Maan. Van die skep van die aarde is jy deel, sien jy alles wat op aarde weeg, soos jy stil deur die kosmos vleeg. 

Huil jy ook bakhand vanaand, jou palms na jou oë se lig.?

Of vliet jy dié oomblik, in-die-verby, asof die miljuisende sterre jou, wegroep.

Venus is helder vanaand. Ken jy die pyn van die aarde, in nou, Venus?. Of lig jy wetend, hoop?.

Die skrywer se woorde word stom vlerke.

Stil-stil, voet voor voet, stap ek buite in die tuin. Ek kyk op na die volmaan wat alles lig. Kyk, sien jy die rose wat, asof bruide in die nag-stil, in my hande foto word?.

Ek kyk op: Kan dit wat gebeur, waar wees, vra ek dié nag?.

Sy swyg. Ek vra weer. Is dit waar ?.

Sy swyg. Ek stap binne-toe. Trek die gordyn na die stoep toe, asof ek die wereld buite, nael-wil-string, knip. 

Ek probeer vrede kry in myself, maar my keel trek toe. Ek gaan sit in die sitkamer, kyk uit oor die tuin. Die wit ysbergrose staan soos duisende kerse, vier en brand.  Die vuurvliegies kom kuier teen die ruit. Flits, flits, battery – hulle dansend verby.

Ek hou my woorde vas.

Alleen, die maan en ek. 

Ek vra die maan om oral waar sy baan, mense stil vas te hou.

Want ons nodig lievde nou meer as ooit, en lievde is hoop.

Seblief liewe maan: Roep die engele.

Die vlerke van die engele is oral, van hier in Suid Afrika, Italië, Frankryk, Engeland, Ysland, Argentinië, in elke land wat die aarde hand voeg, is daar Engele wat wag om mense, kinders, oumense, enigeen te neem, op reis saam met die engele.

En terwyl daar ‘n maan is, is daar hoop.

Dit wat nou is sal veen, dit wat nou is sal gister word, dit wat nou is sal eendag, lank gelede word. Dit wat nou is, sal in stories vertel word, menigte jare van nou.

En dan sal die maan weer vol oor die berge skyn, en weer die mens stilmaak.

Die maan sal wees, altyd, al is ons niet.  

So ook die engele.

Liewe maan – Uit die FAK

Liewe maan, jy seil so langsaam deur die awendwolke heen.
Jy’s so kalm en ook so rustig; kon ek daardie rus maar leen.
Treurig staar ek in die verte na jou stille eensaam baan.
O, hoe wreed is tog die noodlot–nooit sal ek na jou kan gaan.

Liewe maan, ek wil my smarte aan jou luist’rend oor vertel,
wie dit is wat steeds my harte met ‘n teer herinn’ring kwel.
My geheim is by jou veilig; sien dus maar my trane aan.
My verlange is my heilig, maar ek weet jy sal verstaan.

winter beesstert


Ek hou van winterkos. Dit moet soos winter proe: lemoen, kaneel, neut, anys, naeltjie en lievde.

Hier in Bethesda het die winter die week kom deurklop. Ek sit in die sitkamer en kyk uit oor die tuin, noord, in rigting van die Kompasberg. Ek wag op die beloofde sneeu.

Die wind het die hele nag verbete aan die hortjies geruk. Die pampoene op die dak, het dak gerol en in die grondstraat voor Klein Geluk, dans die wind van gisteraf balrok, op en af, stof, tiptol-rondte wind af na André en Yolande se Goatshed waar ek die allerlekkerste plaasbotter, -melk, -room en fetakaas koop.

Die kaggel kou bloekomstompies en Noah, die Maine Coon, spin op die skaapvelle wat die banke en stoele winterkleed.

Uit die kombuis kom die geur van beesstert wat wag om geskep te word saam met die edel Afrika-stapel: samp.

Hoe langer ek in die Inperking in Nieu Bethesda bly hoe meer ontdek ek die lekker van samp, lensies, koring, erte, sopmengsel, al die vergete spenskos, wat soveel lekker in hul eenvoud, op sleutel hou.

Om beesstert te kook is baie werk, maar jimmel, dit is die moeite werd. Kry sterte met lekker stukke vet. Maak sommer ekstra, dit vries goed, so ook samp.

In die dae toe ek Le Must Restaurant in Upington gehad het, het ons letterlik daagliks beesstert gekook en al wat ‘n besoeker was het sommer in die kombuis Emily se kooksel kom proe. Menigte nagte as ek laataand voetseer voor die pot staan het ek gulsig die vleis sommer so uit die pot geëet.

Beestert

2kg beesstert

4 uie gekap

4 knoffelhuisies gekap

1 duim gemmer gekap

1t kaneel

1t neut

1t witpeper

½t anys

3 naeltjies

2 blikke kokosneutroom

2k lemoensap

1 groot botterskorsie in stukke gesny

1 pak lensies, afgespoel

gekookte samp

2 lemoene se oranjeskil in dun repies gesny, die sap gooi jy by die beesstert

¼ t neut

Guacomole

Maak 6 avokadopere fyn, geur net sout, witpeper, 1 knoffelhuisie en 1 klein ui fyngekap, en vars suurlemoensap.

Pak die beesstert in ‘n oondbak en bak teen 180°C tot bruin.

Haal die beestert uit die oondbak en gooi die helfte van die vet in ‘n groot potyster pot. Plaas die pot op die stoof en braai stadig, die uie, knoffel, gemmer en speserye saam tot die uie sag is. Sit die beesstert by die uie en gooi die lemoensap by en genoeg water om die beesstert driekwart met water te bedek. Bak in die oond op 140°C. Roer gereeld deur.

Bring die lensies tot kook en prut vir 15min. Gooi die water af.

Wanneer die beesstert neffens van sag is, gooi jy die lensies en die botterskorsie by asook die kokosneutroom. Geur met sout en witpeper.

Roer die lemoenskil deur die samp, geur met sout, witpeper en neut.

Skep die beestert bord saam met die samp. Plaas ‘n lepel guacamole bo-op.

Gaan sit voor die vuur met ‘n jammerlappie voor jou en die bord beesstert op skoot. Vat die lievlos mond en gedenk al die kokke by wie jy geleer het om kos te maak.

Die beesstert is verruklik. Skryf asseblief saam op my BLOG. Maak jou stories deel van mye. Groete van Klein Geluk in die hand van die Sneeuberge.

Toe sondae nog sondae was


Ek voel noudie maandag soos die dood, geen fut in my battery nie. Ek kyk so vir myself en ek dink. Jy weet dit is oor jy nie meer rus nie, jy werk altoos sewe dae van die week, elke dag kom en gaan, inmekaar verstrengel deur selfoon, huisfoon, e-pos, sms, whatsup, bb, facebook, linkden, twitter – “you name it”. Die hele wereld kan jou kontak en ook op sondag is jy 24/7 beskikbaar.

Net daar besluit ek genoeg, van volgende sondag, sal sondag weer ‘n rusdag wees. ‘n Dag vir boekevat met jouself, ‘n dag waarop jy jou siel afstof, jou kop se luike oopmaak en die stilte van eietyd inadem en lank, rustig op jou tong laat lê. ‘n Dag waarop jy alleen op uitnodiging gaste ontvang om jou kosbare tyd deel, ‘n dag wat jy maak wat jy wil maak, omdat dit jou dag van rus is. ‘n Dag wat jy al wat telefoon is afskakel, al wat rekenaar is se mond toedruk. ‘n Greta Garbo dag ! die aktrise het in haar wysheid die woorde uitgesnik : “ I want to be alone !”.

Ek vat my sondagrusdag verder, noudat dié dag weer vir my nuwe betekenis het. 

Ek onthou toe ek kind was en sondae vir my die dag van soveel emosies was. Die heerlike sondagmiddagkos, maar dan ook die gedwonge stilte na die ete. Die agtermiddag uitry plaas toe om koffie te gaan drink en melktert te eet. 

Die geluide van sondae was altyd: tortelduiwe, honde wat ver blaf, die gelui van die kerkklokke soos hulle ons, die sondaars altoos nader roep, die klank van gesange wat deur die vensters van die kerk op die sypaadjies vlerk sleep. Die geluid van aartappels wat in die warm vet bros bak. Die klink van wynglase en die geluid van mes en vurk wat op die borde duet.

Die stilte in klank van ‘n dorp wat slaap, ‘n dorp wat rus.

Ek maak nuwe reels in my lewe. Jy koop dit wat jy nodig in die week, op ‘n sondag sit jy jou voete nie in ‘n mamonsentrum vol negosie en nonsens nie. Jy kook dit wat in die huis is, as jy uit iets uit raak, dan beur jy voort sonder dit, want dit is nie nodig nie.

Jy spandeer die dag sonder elektronika, geen tv – niks. Net jy en jou gesin en dit wat om julle lewe. Jy vat jou voete en julle stap die veld in. Jy ruik die veld wat aan jou klere vasklou, jy kyk op in die blou lig, tel die wolke en soen die son. Jy haal die lug in met ‘n diep teug van gelukkigheid. Jy gaan sit op ‘n klip en voel hoe die son jou rug warm bak. Jy pluk ‘n hand vol veldgras en blomme en dra dit terug na jou huis waar jy dit in jou mooiste blompot op jou tafel sit.

Jy maak ‘n pot tee en luister na die stilte om jou. Jy vryf jou kat tot sy ore van pure lekkerte platlê.

En dan vat jy ‘n lang warm bad in engelse sout, ‘n hand roosmarynblare en ‘n hand bloekomblare. En dan maak jy jou oë toe en droom van jou kinderdae toe sondae nog sondae was en die week maklik was omdat jy op ‘n sondag gerus het.

Jy gaan klim in die bed en slaap ‘n diep sondagmiddagslaap en dan as die son al water trek gaan sit jy buite en voel hoe die aandlug tjalie gooi om jou skouers.

Jy kyk op en sien die aandster blink, jy kyk hoe die sterre een vir een die hemelruim binnekom. Jy luister na die nag se geluide. Jy luister na jou eie hart se klop. Jy luister na die stilte in jou.

En dan klop jy jouself op die skouer en oor jy ‘n nuwe geheim van leef ken.  Sê jy vir jouse self : jy weet ek is nou volkome gelukkig. Die dag was my dag en ek het hom in my eie tyd geniet en so ongelooflik waardeer. Jy sê ook vir jouself : sondag is ‘n sondag, sondag is my rusdag. Elke dag is kosbaar, maar van nou af sal sondae meer spesiaal wees, omdat ek die dag weer vir myself as niksdoendag, geskenk sal gee.

Soos republiseer in Tuis en agter+blad

lam en skorsies


Van ek kan onthou was skorsies my gunsteling groente.

Seker omdat my ma ons gespeen het op skorsies. Toe ek baba was, was geld maar skraps, soos in nou en in plaas van Gerber se Purity het my ma skorsies gekook en my wat baba is daarmee gevoer. Met die verloop van maande in my tree, het sy die skorsies met vleissappies gemeng en so het my voorlievde vir skorsie en vlees ontstaan.

Jy kan sê dat ek weer my babajare gedenk deur die trooskos. En hoe spesiaal is dit om die gedagtes weer kop te vat.

Hier in Bethesda kry ons lam van Herster Steynberg van Ganora, en ek belowe jou die lam wat sy vir ons gee was op leef gelukkig, want sulke lekker vleis kan jy net op tong, pure jimmels roep.

As ek dink aan lamtjops herinner dié aandete vanaand my aan Naomi Friis, wat nou al lank tussen die engele bly. Sy het opaand in Die Groenhuis op Philippolis vir my lamtjops, ook pangebraai, saam met soetwortels en botteraartappels voorgesit.

Ek sal nooit vergeet hoe ek in die voorhuis aan’t tafel gesit het, met die kersblaker neffens my, die glas rooiwyn voor my en sy wat amper soos in bede die bord aankos voor my neersit. Sy was ‘n stilvrou.

Ons het vriende geword deur kos en volgens Jens, haar seun, was ek die enigste ander persoon wat ooit in haar kombuis toegelaat is om te kook. Hoe verlang haar en my saamdae wanneer die kou, soos in nou, ruitklop.

Lamtjops met skorsies

Sny skorsies middeldeur en kook tot gaar. Skep uit hul nessies en geur met sout, witpeper, neut en plaasbotter.

Geur die tjops met sout en witpeper. Maak ‘n pan baie warm, gooi ‘n klont botter daarin en as die botter skuim sit jy die tjoppies pan. Braai vir so 5 minute aan een kant, draai dan om en braai vir nog 3 minute aan die ander kant. Haal die tjops uit die pan, gooi die skorsievlees in die pan en roer die pansappe deur.

Skep op ‘n bord en gedenk die vroue wat my lewe ryk gemaak het.

Groete uit Nieu-Bethesda.

Al die resepte wat ek plaas is eenvoudkos. Skryf gerus saam op my blog, jou stories sal trou met mye.

Hoendersop


Toe ek klein was, het ek gepraat van hoeners, daai ‘d’ kon my tong net nie klank nie.

Van ek kan onthou was oondgebakte hoender Sondagkos. Saam met oondgebakte bros aartappels, blomkool in witsous, groenertjies met botter en natuurlik soetpampoen.

Deesdae is bogenoemde Sondagkos ‘n luukse. Eenvoudkos is die ‘noukos’, omdat geld skraps is en eenvoudkos deel is van van die geskiedenis van erfeniskos. Deur elke depressie het die volk meer in eenvoud geleef en geëet.

En as terugdink aan die twee maande hier in Bethesda is dit wat my bybly, die eenvoudige aandetes wat ek hier by die tafel saam met die kers wat lig in die koperblaker, geniet.

Oordaat is vir my vandag ‘n sonde. Elke Instagram plasing wat ek sien waarin oordaat afgeneem en amper mee gespog word, maak my skaam.

Daar is soveel mense oor die wereld heen wat vandag met letterlik niks dag tot dag deurgaan, sonder hoop vir waar hulle volgende dag se kos vandaan gaan kom.

Ek het die week hoendersop gemaak, of te wel kragsop. Ouma Nellie en Ouma Miemie het wanner die kinders verkoue kry die kragsop gemaak om die verkoue hok te slaan. Dit was nog altyd vir my ‘n gunsteling.

Ek vries die sop en maak warm wanner die koue buite deur klop.

Hoendersop

1 hoender of ‘n pak hoenderstukke

3l water

2 uie gekap

2 knoffelhuisies gekap

2 lourierblare

1 naeltjie

1e Worcestersous

sout en witpeper na smaak

Enige groente wat jy het. Ek het wortels gebruik en ‘n bietjie bevrore groente.

Plaas al die bestanddele behalwe die groente in ‘n ysterpot. Bring die hoenderwater tot kook, draai die plaat af en prut vir sowat 1 ½ ure. Gooi die groente by en prut stadig tot die groente gaar is. Proe en geur met sout en witpeper.

Haal die hoender uit die aftreksel, ontbeen en breek die vleis in repies.

Eet saam met snye plaasbrood waarop jy botter of margarien smeer. Ek onthou: My pa het altyd brood saam met sy kos geëet, ons ook toe ons kinders was en dit was altyd die lekkerste om die smeerbrood in die sop te breek en mond te vat.

Groete uit Nieu Bethesda

Nota: Al my resepte is eenvoudkos, skryf gerus saam op my blog. Jou stories sal baie waardeer word.

Tjillie- en gemmerkonserf


Ek vrek oor tjillies.

Miskien omdat die vruggies wat aan die bossies sit in rooi, pers, groen, geel en oranje my vir een of ander rede, aan ‘n krismisboom laat dink.

Hier in Bethesda groei tjillies asof hul betaal word en kry ek gereeld handevol geskenk van Carla en André wat my lievde vir die spesiale vruggies ken. Ons kry die Cayenne, Bird’s eye, Habernero – my gunsteling, Jalapeño en Seranno hier aan’t huise. Hoe kleiner die tjillie, hoe sterker skop hy.

Tjillies is baie gesond en het vele voordele, onder andere is dit propvol vitamien C en uitstekend as ‘n gemoedsopkikker, daarom is dit belangrik om in die Inperkingstyd elke dag daarvan eet.

Vernon, die man wat vir my mampoer skenk, sit gereeld ‘n paar tjillies in die mampoer, die tjillie trek deur die mampoer en is heerlik. Jy kan jou eie tjillie vodka of gin maak deur een of twee van die vruggies in jou bottels te sit en vir ‘n wyle in die kas te laat staan om deur te trek.

Die wondervruggies kom oorspronklik van Bolivia en Paraguay en word al vir meer as 9000 jaar gebruik in die voorbereiding van kos. Pluk die tjillies as hul dieprooi is van kleur en hou in die groenterak, of droog vir wanneer jy nodig of verwerk en bottel vir wanneer die tjillielus jou vat.

Ek liev die smaak van gemmer saam met tjillie. Die konserf is op sy heel beste saam met ‘n sterk kaas, of bak ‘n heel brie, as jy dit kan bekostig, in die oond en gooi van die tjilliestroop oor as jy dit uit die oond haal of maak braaibroodjies en smeer van die stroop bo-oor jou kaas, tamatie en uie – lievlik!

Tjillie en gemmerkonserf

500g tjillies in stukkies gekap, saad en al as jy dit sterk wil hê

150g vars gemmer in stukkies gekap

250ml wit druifasyn

250g witsuiker

2t sout

1t witpeper

½t kaneel

½t steranys of gewone anys, fyn gestamp

Gooi die gekapte gemmer en tjillies in gesteriliseerde glasbottels. Bring die res van die bestanddele tot kookpunt en kook vir 5min. Gooi die kokende stroop oor die tjillies. Bottel en plaas in jou koelkas.

Groete uit Nieu-Bethesda

Onthou al my resepte is vir eenvoudkos. Skryf gerus saam op my blog, dis altyd lekker om van lesers te hoor.

appelbier


In die tyd van Inperking waar ‘n bier so skaars is soos hoendertande, moet ‘n man sy eie verversings maak en om heerlike vrank Granny Smith appels te werk tot jy bier kry is plein: kleinkind-lekker

Die bier staan en gis al vir meer as ‘n week en is heerlik. Ek gooi ‘n duim gemmer in en ook naeltjies en kaneel. Dit gee die bier ‘n heerlike smaak, amper asof jy appeltert drink.

Ek het 20 liter gemaak, en vandag weer begin met 40 liter.

Ek dink daaraan om ‘n shebeen oop te maak. Dalk is daar die geldjie in vir die pad vorentoe. 😊

Dis ongelooflik hoe ons in die tye, eie kop gebruik om dit wat ons na hunker self op jou eie manier, eie te maak.

Maak die bier, wees geduldig, hy soek hitte terwyl hy gis, so laat staan die kan in die son, met die deksel ietwat los.

Plaas in die koelkas. Geniet koud in die pragtige herfsdae.

Appelbier

20l water

20 swart tee sakkies, jy kan Rooibos of Earl Grey ook gebruik

20 Granny Smith appels

2kg bruinsuiker

2 naeltjies

2 stukke pypkaneel

1 duim gemmer gekneus

20g brouersgis

Plastiek emmer of ‘n waterkan

Kook die water saam met die suiker. 

Voeg die teesakkies by en laat trek. 

Laat die tee koud word .

Sny die appels in stukke en gooi in die tee saam met die speserye.

Plaas in jou houer. Draai deksel neffens van vas.

Roer elke dag deur en laat staan tot die borrels verdwyn, mimimum 7 dae

Syg deur. Gooi in bottels en pak in jou yskas.

Groete uit Nieu Bethesda

en

lekker bier maak 😊

rose vir ma


Van ek myself groot noem.

Word mens ooit groot?

Dit voel vir my hoe ouer ek word, hoe meer stap ek nader na dié kind in my, wat ek dog, ek lankstoots, alleen gelos, optyd – vergeet het.

Van ek myself groot noem, het ek ‘n hekel in enige verbruiker-geskepte-vereringsdae, soos vaders-, valentyns- en moedersdae.

Ek voel nog altyd dat dié dae elke dag gevier moet word, omdat lievde in nou-se-tyd en vir dié lievmense om ons, ons tog elke dag mens roep.

Met nou, dat die wereld heelomkeer verander en dit wat geld kon koop; daardie ewige koop om die groot vakuum van alleen binne ons te vul, deur- uit-loop.

En lievde, om te bak, om in die tuin te werk, om in jou eietyd stil te sit en met jouself te praat, om te kyk hoe die son sak en die maan die nag binnekom, om die sterre in die jimmel bo jou te probeer tel.

Om in gesprek werklik na mekaar te luister, elke woord hoor te gee, die woorde te proe en tyd te maak om dié mense om jou, se woordspel te verstaan.

Om in dié nou-oomblik van jou tyd te leef.

Dit is waaroor leef gaan, in die Imperking van nou.

En ek jubel om tyd te hê vir myself, na ‘n leeftyd van werk en in diens staan vir gaste en kliente.

Ek onthou my oumas, my tantes, my ma, almal wat leef of probeer leef om hul kinders ‘n beter lewe te gee, as wat hul self kon tree. Ma’s altyd besig om kinders te kloek, te voed, te kyk, te skerm, omdat hulle as ma, dié kind, kind roep.

Altyd in diens vir die kind wat uit hul liggaam gebaar is, altyd.

Ek onthou die sin uit Bridges of Madison County deur Robert James Waller:

“When a woman makes the choice to marry, to have children, in one way her life begins but in another way it stops. You build a life of details. You become a mother, a wife and you stop and stay steady so that your children can move. And when they leave they take your life of details with them. And then you’re expected to move again only you don’t remember what moves you because no one has asked in so long. Not even yourself.” 

Amen.

Ek dink altyd met die vier van verjaarsdae hoe jy geluk gewens word op jou breek van nuwe jaar. Tog voel ek altyd, jy die ma, moet die gelukswense dra, omdat jy my gekind het.

Ek deel een van die allermooiste gedigte in Afrikaans wat alles opsom wat ek nie kan vandag kan woord nie.

Ma

Ma, ek skryf vir jou ‘n gedig
sonder fênsie leesekens
sonder woorde wat rym
sonder bywoorde
net sommer
‘n kaalvoet gedig –

want jy maak my groot
in jou krom klein handjies
jy beitel my met jou swart oë
en spits woorde
jy draai jou leiklipkop
jy lag en breek my tente op
maar jy offer my elke aand
vir jou Here God.
jou moesie-oor is my enigste telefoon
jou huis my enigste bybel
jou naam my breekwater teen die lewe

ek is so jammer ma
dat ek nie is
wat ek graag vir jou wil wees nie.”

Antje Krog

Dié kind onthou rooi granate


Dié kind onthou rooi  granate

Ek onthou granate in kind, as juwele. Vir my was elke pit ‘n edelsteen wat soos robyne rooi glim.

Ek dink dat die wysemanne hul geskenke as ‘n trommel granaatpitte geoffer het, saam met ‘n trommel soet dadels en in die laaste trommel: pekanneute. 

As kind kon ek altyd my verbeelding teuels gee, en in elke droom kon ek stories waarheid, in my eige mond se taal.

Ek onthou granate in die ou tuine as ‘n pronkstruik. Omtrent elke werf het sy eie granaatbos gehad, en in die voorwinter het hul swaar hand gedra wat jy volhand kon pluk.

As die granaat oopbars

aan die einde van die somer

Wil ek sterf

Om in die soom van die lente 

Weer ‘n jongkind te wees.

So skryf ek toe ek sestien was, en vandag besef ek dat wanner ons eendag die laaste afdraai vat op onse pad, ons sal droom, en watter droom is beter as om jou kindwees te gedy. 

Ek onthou ‘n kiekie met ‘n witraam, van my toe ek omtrent vyf was, waar ek in ‘n granaatrooi broek en hemp kaalvoet staan met my duim in my mond, buite ons wit gekalkte huisie met die twee slaapkamers en die voorhuis-kombuis waar die koolstoof warm maak, sy rook altyd ‘n pluim wat teen die blou jimmel, wit teken.

Daar was bloekoms agter die huis, ek kon vir ure met die boombas ‘karrekies’ en plaas-plaas speel. Die reuk van die bloekomblare het ek altyd neus gevat. Dis ‘n reuk wat ek tot vandag, my kindwees, toe-eien. 

Ek onthou die gronddam voor die huis en die eende wat in sirkels watertrap. Oor die dam se sig, die vallei van Dassieshoek waar ek, my ma Elise, my pa Kowie en my kleinboet Herman bly, saam met my Oom Driek, sy vrou Henriette en my gelievde oupa Koot en my vashou-ouma Nellie. 

Daar was ‘n plaasskool waar juffrou Ella die vallei se kinders met kryte op leie les gee, terwyl die tortels buite in die akkerbome koer-koer speel, en ek oopmond sit en droom.

Veral nou, waar soveel mense in inperking leef, is om te ontsnap na jou kind-se-tyd, ‘n ontvlugting wat jou vlerke gee.

Bo die huisie, die wasgoedlyn wat blou voorskooi en menigte luiers sonmaak. Agter die waslyn die waenhuis van modderstene gebou en verder op die berg met sy miljuisende proteas. Ek onthou die bergrosies wat kom onderbo hang, granaatpitrooi is hul wange en sag witgrys hul monde. Daar was steenbokkies wat soms grootoog kom kuier het en in die winter spinnekopwebbe geweef tussen takkies, wat vroemore diamante dra.

Hier in Bethesda, groei granate geil. En word daar kwistig agter die soetrooi van die pitte gekou.

Ek stuur vir jou ‘n bak granate, neem een tussen jou hande en ruik die son en stof, vat die pitte mond en word weer kind, want om ‘n kind in jou te laat leef is die grootste geskenk wat jy jouse-self kan gee.

Veral nou.

Lievde uit Bethesda.

Bakeiers op spinasie


Elke dag kyk ek hoe ek met dit wat ek in die huis het, eenvoudkos kan maak. Verby is die dae waar jy winkel toe gaan om alles wat jy dink, jy nodig, te koop.

Jy maak kos met dit wat ek het. 

In dié tyd van inperking leer ek weer, dat eenvoud in kos die beste en ook die lekkerste is. Oordaat is vir my ‘n sonde, terwyl daar soveel mense is wat soveel minder as ek het.

Spinasie

Braai uie en knoffel sag in ‘n kastrol. Gooi jou spinasie by en geur met neut, sout en witpeper. Roer plaasroom deur saam met feta as jy het.

Eiers

Sit ‘n stuk plaasbotter in die pan, wag tot die botter skuim maak. Breek die eiers in die pan. Plaas die deksel op so halfpad deur die bak en bak eiers tot die wit gaar is.

Skep die spinasie, met die bakeiers bo-op.

Gaan sit buite in die winterson. Geniet jou eie stilte en die feesmaal.

Swartkoffie is heerlik na die tyd en natuurlik om soos my pa te gaan skuinlê vir so ‘n halfuur, voor ek weer die tuin invaar en die groente versorg.

Liewe leser let wel dat ek baie eenvoudige resepte plaas, omdat baie mense baie min het in die spens. Skryf asseblief saam in kommentaar, op dié blog.

pampoen se kind


Van klein-se-tyd was pampoen altyd my gunsteling.

Ek het Ai Eva aan haar blou voorskooi getrek en met smeekogies gevra vir papoen, die m het my kindermond ontbreek. Dan het Ai Eva my kop gevryf en gesê ek maak hom vir jou klein Niël met lekker kaneelsuiker.

Jy kan nie sag gebakte frikkadelle bedien sonder om rys en pampoen by te sit nie, die trio is in een woord: jimmels; en dis hoe Ai Eva hom op middag voorgesit het.

Hier in Bethesda groei die boere heerlike Hubbard winterpampoen wat jy volgens die net ‘n Hobbelpampoen roep, dit maak nogal sin, want as jy dié pampoen wil pad af rol, gaan hy hobbel dat dit klap

Die hobbelpampoen het ‘n baie harde skil wat hom geskik maak om vir tot vyf maande gebêre te word, hoe langer hy lê, hoe geuriger en soeter raak die vleis. Ons pak die pampoene ry op ry, bo-op die braakdak van Klein Geluk. Dis ‘n mooi gesig die ou dak met die pampoene wat lyn lê.

As jy sukkel om die pampoen te sny, gooi jou stukke pampoen in kookwater en laat staan ‘n wyle, tot die skil makliker loskom, anders gaan jy soos in ‘n stoeikryt stoei om die skil af te kry.

Vandag het ek die pampoen in skywe gesny. Elke stuk is met olyfolie gesmeer, jy kan sonneblomolie ook gebruik, of margarien, of natuurlik botter as jy die luukse daarvan in jou koelkas het.

Sprinkel sout en witpeper oor die een helfte, [as jy roosmaryn het breek blaartjies bo-oor] van die pampoenskywe en bruinsuiker en fyn- of heelkaneel oor die ander helfte. Sprinkel pampoensaad oor en bak teen 180 °C, tot sag en bros.

Dit is heerlik. Bedien met sag gebakte skaapwors of natuurlik witrys en frikkadelle en sê ‘n paar prewel-dankwoorde ter gedagtenis van Ai Eva.

Liewe leser let wel dat ek baie eenvoudige resepte plaas, omdat baie mense baie min het in die spens. Skryf asseblief saam in kommentaar, op dié blog.